Theatre in Wales

The latest theatre, dance and performance news

Cofio Cyfnod - Cofio Graham     

Cofio Cyfnod - Cofio Graham Ym mis Tachwedd 2001, collodd y Theatr Gymraeg un o’i chyfeillion anwylaf pan fu farw’r cyfarwyddwr Graham Laker. Bu blynyddoedd Graham fel cyfarwyddwr llawrydd ac fel cyfarwyddwr artistig Cwmni Theatr Gwynedd yn rhai toreithiog. Llwyfannodd gomedïau, trasiedïau, sioeau cerdd, amryw o’r clasuron yn ogystal a dramâu newydd. Yn ôl yr actor Arwel Gruffydd, a fu’n cydweithio â Graham Laker ar sawl achlysur,

“Bu ei gyfraniad i fyd y theatr yng Nghymru yn amhrisiadwy, a bu ei bersonoliaeth ddiymhongar, ei addfwynder, ei allu a'i ddysg yn ysbrydoliaeth i bawb a ddaeth i gysylltiad ag o. Cofir amdano fel g_r graslon a chyfarwyddwr hynaws a ddaeth a chymaint o fwyniant i gymaint o bobl yn ystod ei oes gymharol fer.”
Ar gychwyn wythnos Yr Eisteddfod Genedlaethol, bydd criw o gyfeillion a chydweithwyr adnabyddus Graham Laker yn dathlu ei gyfraniad i fyd y theatr ym mar Theatr Gwynedd, nos Sul, Gorffennaf 31, am 8 o’r gloch yr hwyr. Gwahoddir pawb a fwynhaodd naill ai waith Graham Laker neu ei gwmni i ymuno yn y dathlu ac i fwynhau eto rhai o uchafbwyntiau ei gyflwyniadau mewn noson hwyliog o gan, cerdd a drama. Ymhlith y cyfranwyr fe fydd John Ogwen, Maureen Rhys, Siân James, Dafydd Dafis, Christine Pritchard, Jonathan Nefydd, Olwen Medi, Arwel Gruffydd a Sioned Webb.
Digonedd o amrywiaeth yn hafan y bar i gofio cyfnod a chofio Graham.
Pris Tocynnau : £6.00
Elw’r noson tuag at gronfa Cofio Graham
Crynodeb O Fywyd A Gwaith Graham Laker

Yn frodor o Brighton a Hove, De Ddwyrain Lloegr, bu Graham Laker yn ddarlithydd yn Adran Ddrama Coleg Prifysgol Gogledd Cymru, Bangor, a thra yn y coleg fe gychwynnodd ei berthynas â Theatr Gwynedd. Llwyfannodd gynyrchiadau yno ar gyfer eu Tymor Haf; sioeau cerddorol megis Joseph a Fiddler On The Roof, ynghyd â dramau megis Sleuth ac Educating Rita. Pan gaewyd adran ddrama’r coleg, daeth yn gyfarwyddwr artistig Cwmni Theatr Gwynedd, sef cwmni y bu ef ei hun yn flaenllaw wrth ei sefydlu. Gyda’r cwmni hwnnw, bu’n gyfrifol am amrywiaeth o gynyrchiadau, yn ddramâu newydd fel Leni, Yr Aduniad ac Awe Bryncoch, yn glasuron Cymraeg fel Enoc Huws, Cwm Glo a’r T_r, ac yn glasuron rhyngwladol mewn cyfieithiad fel Y Cylch Sialc, Y Werin Wydr a Ddoe Yn Ôl. O’r addasiad bythgofiadwy o nofel T. Rowland Hughes, O Law i Law, i’w gampwaith olaf, Amadeus, mae rhestr faith ei gyflwyniadau yn tystio iddo gyson arlwyo cynnyrch difyr a chreadigol ac o’r safon uchaf ar gyfer ein llwyfannau. Bu’n cydweithio gyda nifer helaeth o actorion a thechnegwyr y theatr, a rheini oll yn cofio amdano gyda pharch a chynhesrwydd. Rhoddodd y cyfle cyntaf i amryw o actorion newydd gan feithrin a chynnal eu diddordeb a’u gyrfa yn y theatr. Dychwelodd i fyd addysg yn ei flynyddoedd olaf, y tro hwn gydag Adran Theatr, Ffilm a Theledu Coleg Prifysgol Cymru, Aberystwyth. Yno, fel ym Mangor, bu ei ddylanwad yn dawel bell-gyrhaeddol.

“Mi dolltodd Graham ei egni di-ben-draw i achos y Theatr yma yng Nghymru” meddai Valmai Jones, un arall o’i gyfeillion a’i gydweithwyr. “Mi weithiodd, mi boenodd, mi frwydrodd, mi chwysodd, mi greodd, mi chwarddodd drwy’r cwbwl, ac mi ddaru hyn oll yn yr iaith Gymraeg.”

Actor arall a gydweithiodd gryn dipyn gyda Graham oedd John Ogwen, sy’n sôn am “ei gywreinrwydd, ei garisma a’i urddas di-feth” gan ychwanegu bod “brwdfrydedd dyfeisgar Graham a’i gyfarwyddo tawel yn bleser pur”.
“Wedi paratoi’n wastadol drylwyr,” meddai Maureen Rhys, “roedd gan Graham yr urddas, y craffter a’r doethineb i roi’r argraff i ni’r actorion mai ni oedd wedi gwneud y gwaith i gyd, gan wybod ar hyd yr amser mai yn y diwedd ei gynhyrchiad ef o bob tro.”

“Fan yma, ynghanol llwch a gwres y theatr mae fy nefoedd i.”

Graham Laker
Apêl Cofio Graham

Gwahoddir cyfraniadau ariannol oddi wrth gyfeillion, cydweithwyr a chyn-fyfyrwyr Graham Laker, oddi wrth unigolion, sefydliadau a chwmnïau sydd yn ymwneud â drama yng Nghymru, ac oddi wrth garedigion y Theatr Gymraeg a fwynhaodd gyflwyniadau Graham Laker yn ystod ei oes fel cyfarwyddwr llawrydd ac fel cyfarwyddwr artistig Cwmni Theatr Gwynedd. Y nod yw defnyddio’r arian a gesglir i greu cofeb barhaol i un a roddodd gymaint o’i fywyd a’i egni i fyd y theatr. Os gwelwch yn dda, anfonwch eich cyfraniadau at : Cofio Graham, Theatr Gwynedd, Ffordd Deiniol, Bangor, Gwynedd, LL57 2TL, gan wneud unrhyw siec yn daladwy i: Theatr Gwynedd - Cofio Graham.
 
web site
:

e-mail:
Tuesday, July 19, 2005back

 

 

Older news stories have been carefully archived.
2006 | 2005 | 2004 | 2003 | 2002 | 2001 | 2000 | 1999

 

Privacy Policy | Contact Us | ©2013 keith morris / red snapper web designs / keith@artx.co.uk